Les- en studiemateriaal: About Disability Studies

Intro

Intro

Trees are poems that the earth writes upon the sky.” - Kahlil Gibran.

Het interdisciplinaire vakgebied disability studies bestudeert disability als complex maatschappelijk verschijnsel. Disability studies gaat ervan uit dat begrippen die gebruikt worden - zoals ‘beperking’, ‘handicap’, ‘disability’ - sociale constructies zijn, waarvan de betekenissen onderhevig zijn aan veranderingen in tijd, plaats en context. In dit onderzoeks- en onderwijsveld wordt gekeken hoe disability betekenis krijgt en vertegenwoordigd wordt in de maatschappij en hoe veranderingen daarin teweeg gebracht (kunnen) worden. Hoe de samenleving disability ziet, heeft verstrekkende gevolgen voor het leven van mensen en voor de samenleving als geheel. Disability studies erkent beperkingen als gewoon onderdeel van het menselijk leven in al zijn diversiteit. 

“Er bestaan alleen patiënten. Sommige patiënten weten zich staande te houden ten koste van andere patiënten en die noemen we daarom geen patiënten. Die noemen we geslaagd.” - Arnon Grunberg

Disability studies is gericht op de emancipatie van mensen met beperkingen. Mensen met uiteenlopende beperkingen zijn dan ook vanzelfsprekend betrokken in alle mogelijke rollen. Disability studies heeft tot doel bij te dragen aan de voorwaarden voor een inclusieve samenleving en het daarbij behorende beleid. Het gaat hier om alle levensterreinen, zoals vrije tijd, wonen, scholing, werk en gezondheid. 

“Het is vooral boeiend om te zien dat disability studies zich niet zomaar laat vatten in schema’s. Blijkbaar zijn vooral grensoverschrijdingen en verbindingen tussen de verschillende delen van de schema’s interessant om inzichten te verwerven in de finesses van het vakgebied. Daarmee bewijst dit vakgebied nog maar eens zijn ‘postmoderne status’.” (Van Hove, 2009, p. 173)

Elk thema kreeg een andere boom als introbeeld. De bomen zijn van de hand van Saar De Buysere. Alle thema's zijn nog in ontwikkeling (en zullen nooit af zijn). U kan interessante artikelen, beelden, geluidsfragmenten, film, teksten doormailen naar Sofie.Sergeant@disabilitystudies.nl. Zo kan het materiaal groeien, ontwikkelen, vertakken en reageren op de steeds wijzigende context.

Met de bomen van  de hand van Saar De Buysere ging cartoonist René Krewinkel aan de slag. In samenwerking met Desiree Meulemans maakten we kaarten van de cartoons. De cartoons worden gebundeld in de DSiN-cartoonserie `Mixed Forest'. Er is nu ook een cartoon gemaakt bij de sequoiaboom, bij het thema 'About Disability Studies': klik hier voor de cartoon

Over de boom

De sequoia of de mammoetboom of reuzenboom is een boom die heel oud en heel groot kan worden. In ons bos met thema's vind je onder de sequoia de teksten en uitleg bij 'Disability Studies'. Wij beschouwen dit als 'de oerboom' die ons vakgebied beschrijft. We kozen de sequoia als 'onze oerboom' omdat hij iets onwrikbaar maar toch elegants heeft. Oud en rijzig, maar toch soepel beweeglijk in de wind. Stevig en beinvloedbaar. 

 

Gedicht

"Ik ken de warmte van het bos en ook de kilte
het wild gewoel van storm en wind en ook de stilte
ik loop er graag en telkens voel ik dat de geuren
van plant en boom en blad
m’n grijze denken kleuren."

Toon Hermans – Het bos

Leren Presenteren

Presentaties

DSiN creëerde een Engelstalige presentatie met focus op 'Disability Studies': over het wie, wat, waarom en hoe van Disability Studies. De presentatie kan u hier downloaden. 

DSiN creëerde ook een Nederlandstalige presentatie met focus op 'Inclusie'. Ook die presentatie kan u hier downloaden.

DSiN creëerde daarnaast een Engelstalige presentatie: 'Disability Studies in the humanities'. Deze presentatie kan u hier downloaden. 

Op 19 april 2012 vond het seminar 'Disability Studies: Strengths and Dilemmas' plaats. Guy Widdershoven, hoogleraar Filosofie en Ethiek van de Geneeskunde (Metamedica, VU) hield een presentatie over 'Divergent Stakeholders'. Robert Maier en Ingrid Baart schreven het artikel 'Disability Studies: Strength and Dilemmas'.

Presenteren: Bestanden

Lezen

Websites

  • Disability Studies in Nederland wil het vakgebied Disability Studies via onderwijs, kennisdeling en onderzoek neerzetten in Nederland en daarbuiten. Op de site van DSiN brengen we je op de hoogte van lopend onderzoek, studiematerialen, activiteiten en artikelen.
    Naar aanleiding van ons derde internationale congres 'the Art of Belonging' publiceerde DSiN in maart 2018 een digitale handleiding omtrent het thema 'toegankelijk congres' met tien thema's op basis van literatuur, eigen ervaringen en ontvangen evaluaties, tips en ideeën om een congres zo inclusief en welkom mogelijk te maken. De handleiding werd mede mogelijk gemaakt dankzij financiële ondersteuning van het Instituut Gak.
    De handleiding 'toegankelijk congres' kan u hier downloaden. Aanvullingen en tips zijn altijd welkom: mail naar sofie.sergeant@disabilitystudies.nl. Wij willen je ook graag vragen de handleiding te delen. Zo kunnen we samen meer aandacht vragen en krijgen voor inclusie en diversiteit op diverse congressen en bijeenkomsten.
     
  • Donderdag 13 november 2014 gaf bijzonder hoogleraar Disability Studies aan de VU Geert van Hove zijn inaugurale reden. Zijn rede is hier (.pdf) te lezen. Van Hove gaf aan dat hij met 7 leidende principes aan de gang zou gaan, waaronder: “Nothing About Us Without Us!”, participatie vanaf de eerste levensdag, cross-disability, globalisering, wetenschap & activisme, kunst.
     
  • Keywords for Disability Studies
    Keywords for Disability Studies aims to broaden and define the conceptual framework of disability studies for readers and practitioners in the field and beyond. The print publication includes 60 essays, each focused on a distinct critical concept, including "ethics", "medicalization", "performance", "reproduction", "identity", and "stigma", among others. The accompanying website includes the volume’s “Introduction": 9 web essays from the volume, the list of works cited for all the essays, information about the contributors, a note on classroom use, and a blog. Any page in the site can be printed or saved as a pdf, and a single click provides a citation to that page that can be pasted into a bibliography.

Blogs

  • What surprised you the most? Lieke van Heumen
    Verschenen in de blogreeks 'Daar waar het raakt'. In deze blogreeks laten DS-onderzoekers zien wat hen heeft geraakt in hun onderzoek. Waardoor werden ze geïnspireerd? Wat knelde of schuurde er? Wat was een dilemma waarmee werd geworsteld?

Boeken

  • Disability Studies in de Lage Landen, nu ook digitaal verkrijgbaar 
     
  • Disability Studies, Basisteksten uitgediept, Geert Van Hove (red.), 2009.
    “Disability Studies wil een ‘crossdisability’ perspectief voorop stellen. Met andere woorden, we blijven niet langer hangen bij één ‘doelgroep’, maar gaan domeinen bestuderen die alle groepen (mochten die al bestaan) aanbelangen. We denken hierbij o.a. mentale en fysieke toegankelijkheid, mobiliteit, kwaliteit van bestaan, participatie, ...” (Van Hove, 2009, p.306)
     
  • De uitgave 'Nooit geweten, nooit zo gemeten' brengt zeven opmerkelijke studies onder je aandacht. Het gaat om studies die bedoeld zijn om meer te weten te komen over het leven met een beperking in onze samenleving. Juist door de manier van onderzoek doen, weten we nu dingen die we anders niet zouden beseffen. Dus heb je belang bij goede informatie over het leven met een beperking, bijvoorbeeld om keuzes te maken in de zorg, gemeentebeleid of financiering? Of overweeg je een vergelijkbaar onderzoek te (laten) doen? Laat deze uitgave je dan inspireren. Lees over de verschillende onderzoeken. Over de uitkomsten. Over de ervaringen van de onderzoekers. En lees de verhalen van mensen over wie de onderzoeken zoal gaan. Ervaar zo wat de studies opleveren – en waaraan dat is toe te schrijven. De zeven onderzoeken én deze uitgave zijn een gezamenlijk initiatief van ZonMw en Disability Studies in Nederland.
     
  • Kijk anders, zie meer. Tien jonge wetenschappers over Disability Studies.
     
  • Disability Studies in Nederland – Verbinding in de context
     
  • Disability Studies in Nederland - Op het snijvlak van kennis, uitwisseling en belangen
     
  • Disability Studies. An Interdisciplinary Introduction van Dan Goodley, 2011. Deze bundel is voor studenten ingericht met boeiende opdrachten. In het boek wordt ook ingegaan op verschillen tussen diverse opvattingen van disability (studies). Goodley benoemt o.a. het 'relationele model' van disability en dit biedt wellicht aanknopingspunten voor het situeren (en definiëren?) van inclusie. 

  • ​Keywords for Disability Studies
    Keywords for Disability Studies aims to broaden and define the conceptual framework of disability studies for readers and practitioners in the field and beyond. The volume engages some of the most pressing debates of our time, such as prenatal testing, euthanasia, accessibility in public transportation and the workplace, post-traumatic stress, and questions about the beginning and end of life.
    Visit keywords.nyupress.org/disability-studies for online essays, teaching resources, and more. 

  • Gabel, S. (2005). Disability Studies in Education. Readings in Theory and Method. Peter Lang Publishers: New York.

Tijdschriften

  • The journal of Policy and Practice in Intellectual Disabilities published a special issue on Quality of Life: Exploring New Grounds. Guest editors are Alice Schippers and Geert van Hove. This special issue is the second part of two special issues. The first one is published in the Journal of Intellectual and Developmental Disability, Brown & Schippers (Eds.) 2016, 4(4). The two issues are complementary and together give a broad overview of both developments and challenges in the field of quality of life and family quality of life.

  • Tijd voor Disability Studies in Nederland

  • Disability & Society

Artikelen

Zie ook de downloads voor meer artikelen.
 

Gedichten

  • Gedicht 'Body language' door Kenny Fries
     
  • Poem of an anonymous poet on the endpaper of Dutch ethicist Hans Reinders’ Receiving the gift of friendship  (Reinders, 2008)

     

    Blessed are you who take time to listen to difficult

    speech for you help us persevere until we are understood.

     

    Blessed are you who walk with us in public spaces and

    ignore the stare of strangers, for we find havens of relaxation

    in your companionship.

     

    Blessed are you who never bid us to ‘hurry up’, and

    more blessed are you who do not snatch our tasks

    from our hands to do them for us, for often we need

    time—rather than help.

     

    Blessed are you who stand beside us as we enter new

    and untried ventures, for the delight we feel when we

    surprise you outweighs all the frustrating failures.

     

    Blessed are you who ask for our help, for our greatest

    need is to be needed.

 

 

Lezen: Bestanden

Kijken

YouTube

Film en video (overige)

- Athena Stevens

"An actor, writer, and director, Athena Stevens has been working in the arts and entertainment sector for over a decade. Having made repeated collaborations with artists from the BBC, The Royal Shakespeare Company, The Globe Theatre, IdeasTap, and others, she draws on an extensive and established network. Athena is also an award winning stand up comedian and passionate human rights activist. She has worked on efforts for fair housing, mainstreaming education, small business accessibility, and a variety of political campaigns. Stevens additionally is as an advisor to Transport for London and was recently named as one of the 150 People Impacting the London Underground."

 

Beeldmateriaal

  • Disability in Comic Books and Graphic Narratives eds. by Chris Foss, Jonathan W. Gray, and Zach Whalen. From: Journal of Literary & Cultural Disability StudiesVolume 11, Issue 1, 2017 pp. 103-106.
     
  • What was life like for people with learning disabilities centuries ago?

    Click to download the graphical history booklet. This booklet was written by Chris & Ellen Goodey. Illustrations are by Pen Mendonça.

  • Naar schatting heeft ongeveer tien tot vijftien procent van de wereldbevolking een beperking. De onderzoekers in het ERC-project 'Rethinking disability' laten zien hoe emancipatiebewegingen het onderwerp op de mensenrechtenagenda kregen. Hun onderzoek is nu omgezet in een stripverhaal. De Leidse onderzoekers laten zien dat – in tegenstelling tot wat veel mensen denken – een beperking niet meteen gelijk staat aan leed, inactiviteit en passiviteit. Sterker nog: emancipatiebewegingen van mensen met een beperking zorgden ervoor dat het de afgelopen decennia een mensenrechtenkwestie is geworden, vaak door fel te protesteren of bekwaam te lobbyen.
    Het onderzoek wordt uitgevoerd dankzij een zogeheten Consolidator Grant van de European Research Council (ERC). Die werd in 2015 toegekend aan Monika Baár, bijzonder hoogleraar Midden-Europese Studiën. Kunstenaar Hélène Bléhaut heeft het onderzoek van Baár en haar collega’s nu uitgewerkt in een tiendelig stripverhaal.

Cartoons

Horen

Audio

  • Telling Our Disability Stories, TODS, is an intermittent podcast featuring the up and coming, or recently arrived, thinkers, doers, advocates in the disability community.
Voelen

Betekenis

De sequoia of de mammoetboom of reuzenboom is een boom die heel oud en heel groot kan worden. In ons bos met thema's vind je onder de sequoia de teksten en uitleg bij 'Disability Studies'. Wij beschouwen dit als 'de oerboom' die ons vakgebied beschrijft. We kozen de sequoia als 'onze oerboom' omdat hij iets onwrikbaar maar toch elegants heeft. Oud en rijzig, maar toch soepel beweeglijk in de wind. Stevig en beinvloedbaar. 

Doen

Spel en Actie

- Designer Anne Ligtenberg creëerde een installatie die de toeschouwer confronteert met een ziekte (die niet bestaat). Op die manier zet de designer de toeschouwer aan het denken over labeling, hokjesdenken en stigma. 

Organiseren

De Coalitie voor Inclusie vertrekt vanuit het idee dat iedereen moet kunnen meedoen in de samenleving. Met of zonder beperking. 

Discussiëren Doen

Onderzoek

Vanuit Disability Studies in Nederland:

Het vakgebied Disability Studies wordt vormgegeven binnen de onderzoekslijn 'Participatie en Diversiteit' van de afdeling Metamedica, VU Medisch Centrum, Amsterdam.

Onderzoek vindt plaats rondom diverse inhoudelijke thema's.

Speerpunten voor de komende jaren zijn Family Quality of Life, arbeidsparticipatie, inclusie en participatieve onderzoeksmethoden.

Gerelateerd onderzoek

Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS). (2017). Zonder context geen bewijs. Over de illusie van evidence-based practice in de zorg.
Advies in het Nederlands
Op de website van de RVS vind je meer informatie, zoals het advies in het Engels, achtergrondstudies en persberichten.

Colofon

Contact

Het is voor ons een uitdaging om elke boom up to date te houden. Gelukkig worden we hiervoor bijgestaan door een team van betrokkenen bij elke boom. Het gaat om experts, mensen met  kennis en/of ervaringsdeskundigheid mbt het thema. Dankzij hen blijven we scherp en kunnen we blijvend aanvullen.

Als u tips heeft voor extra betrokkenen, ziet u zelf iets dat niet (meer) klopt of wilt u iets aanvullen: heel graag via sofie.sergeant@disabilitystudies.nl.

We willen met onze les- en studiematerialen niet volledig zijn: dat is eenvoudigweg niet mogelijk. Soms moet je de brug bouwen terwijl je erover loopt en dat is wat we proberen doen. 

Betrokkenen

  • Alice Schippers
  • Jacqueline Kool
  • Geert Van Hove
  • Sofie Sergeant
  • Mitzi Waltz
  • Lieke van Heumen
  • Marlijn Wagenaar
  • Karin van den Bosch